

yazan Simon Bodych
Güncellendi 22 Eki 2026
15 dk. okuma
İyi aday bulmak, ilan açıp beklemekten ibaret değil. Hatta birçok pozisyon için ilan, sürecin en zayıf halkası bile olabilir. Özellikle nitelikli mühendis, satış profesyoneli, sağlık çalışanı ya da operasyon tarafında güvenilir bir ekip üyesi arıyorsanız, işin özü proaktif davranmakta. Doğru insanları siz bulacaksınız, onlarla doğru dille iletişim kuracaksınız ve süreci dağılmadan ilerleteceksiniz.
Benim yıllardır gördüğüm şey şu, şirketler çoğu zaman “iyi aday yok” diye yakınıyor ama asıl problem aday piyasasında değil, işe alım disiplininde oluyor. Brief zayıf hazırlanıyor, arama terimleri eksik kalıyor, herkes aynı platforma abanıyor, ilk 20 profil görüldükten sonra yön düzeltme yapılmıyor. Sonra üç hafta geçiyor ve ekip hâlâ yanlış havuzun içinde yüzüyor.
Bu rehberde teorik lafları bir kenara bırakıp gerçek hayatta çalışan bir sistem kuracağız. İhtiyaç toplama toplantısından başlayacağız, aday personasını netleştireceğiz, kanal seçiminden Boolean aramaya geçeceğiz, mesajlaşma ve takip akışını kuracağız, en sonda da sourcing ile recruitment arasındaki handoff aşamasını düzenleyeceğiz. Yani sadece “nerede aday bulunur” değil, baştan sona “aday bulma işi nasıl bir operasyon olarak yönetilir” sorusunu cevaplayacağız.
Aday bulma, henüz başvuru yapmamış ya da aktif olarak iş aramayan kişileri tespit etme, değerlendirme ve ilk ilgiyi oluşturma sürecidir. Bazı adaylar aktif iş arar, ilanları takip eder, başvurur. Ama güçlü profillerin büyük bölümü pasiftir. Bir yerde çalışıyordur, gün içinde LinkedIn’de vakit öldürmüyordur, yalnızca mevcut rolünden daha mantıklı bir fırsat görürse konuşmaya açıktır.
Sourcing ile recruiting aynı şey değil. Sourcing, huni üstünü yönetir. Pazar tarama, profil arama, ilk temas, ilgi toplama ve kısa ön değerlendirme bu taraftadır. Recruiting ise görüşme akışı, mülakat koordinasyonu, aday deneyimi, teklif ve kapanış gibi daha geniş bir alanı kapsar. Küçük şirketlerde bu iki şapka tek kişide birleşir. Büyük ekiplerde ayrıdır. Hangisi olursa olsun, en çok aksayan nokta bu iki işlev arasındaki geçiştir.
Bir başka kritik nokta da şu, düşük başvuru kalitesi ile kötü sourcing aynı şey değildir ama sonuçta birbirine benzer görünür. İlanınıza alakasız CV yağması geliyorsa problem ilan metni olabilir. Ama gerçekten güçlü aday hiç görünmüyorsa, mesele genellikle arama stratejisidir. Bunu kabul etmeden iyileşme gelmez.
Sağlam bir sourcing sistemi üç şey ister, netlik, hız ve disiplin. Netlik olmadan ne aradığınızı bilmezsiniz. Hız olmadan iyi adayları rakiplere kaptırırsınız. Disiplin olmadan da her arama yeni baştan keşif turuna döner.
İyi çalışan ekiplerde ortak birkaç alışkanlık vardır:
Bunlar kulağa basit geliyor olabilir. Pratikte farkı yaratan da zaten bu temel işleri tutarlı biçimde yapmak.
İlk toplantı kötü geçtiyse, geri kalan her adım masraf üretir. Hiring manager çoğu zaman “5 yıl deneyimli olsun, kültüre uysun, liderlik de etsin” gibi muğlak bir çerçeve çizer. Recruiter ya da sourcer burada pasif not tutan kişi olmamalı. Sorgulayan taraf olmalı.
Toplantıda şu soruları netleştirin:
Ben her pozisyon için bir sayfalık bir intake brief hazırlanmasını öneririm. İçinde hedef unvanlar, yakın unvanlar, olmazsa olmazlar, elenme nedenleri, hedef şirketler, ikinci öncelik şirketler, adayın geçiş motivasyonları ve birkaç örnek profil olsun. Bu belgeyi hazırlamak 30 ila 45 dakika sürer ama sonrasında saatler kazandırır.
Persona demek “tek boynuzlu at” tarifi yapmak değildir. Piyasada 12 zorunlu kriterin hepsine aynı anda sahip, bütçeye uyan, lokasyon sorunu olmayan, hemen başlayacak ve çok istekli aday çoğu zaman yoktur. Varsa da rakipleriniz de peşindedir.
İşe yarayan persona dört başlıkta kurulmalı:
Genelde 3 ila 5 gerçek zorunlu kriterle başlanması en sağlıklısıdır. Geri kalanlar arama genişledikçe optimize edilir. Özellikle Türkiye pazarında bazı alanlarda yetenek havuzu düşündüğünüz kadar derin değil. Bu yüzden ilk günden aşırı dar arama kurmak süreci kilitler.
Her rol için LinkedIn’e abanmak tembellik. Evet, LinkedIn güçlü bir kaynak. Ama her iş orada bulunmaz, her iyi aday da LinkedIn’de güncel değildir. Fabrika bakım mühendisi, gece vardiyası sorumlusu, deneyimli hemşire, saha satış yöneticisi ya da gömülü yazılım mühendisi için aynı kanal planı işlemez.
Rol bazlı düşünün. Mühendislik için GitHub, Stack Overflow profilleri, teknik topluluklar ve mezun ağları değerli olabilir. Tasarım için Behance ve Dribbble çok daha anlamlı olabilir. Satış için rakip şirket ekip sayfaları, bölgesel ticaret ağları ve referanslar ciddi sonuç üretir. Saatlik ve yüksek hacimli roller için ise WhatsApp uyumlu iletişim, yerel iş grupları, SMS ve hızlı başvuru akışları daha etkilidir.
Boolean arama hâlâ işe yarıyor. Yapay zekâ destekli araçlar güzel ama bütçe kısıtlıysa veya erişiminiz sınırlıysa iyi arama yapabilen recruiter ciddi avantaj sağlar. Hata şurada yapılıyor, ekipler üç saat tek bir dev arama string’i yazıyor, sonra çıkan sonuçların alakasız olduğunu fark ediyor.
Daha iyi yöntem şu: dar bir versiyonla başlayın, ilk 25 sonucu inceleyin, sonra terimleri genişletin ya da daraltın. Arama iteratif bir iştir. İlk deneme nadiren en iyi sonuçtur.
Bu adım atlandığında zaman yanar. Hiring manager’a 20 profil gösterin ve şunu sorun, fazla kıdemli mi, fazla junior mı, sektör çok mu dar, maaş çıtası çok mu yukarıda, lokasyon filtresi yüzünden mi havuz küçülüyor?
Olgun ekiplerin farkı burada ortaya çıkar. Erken yön değiştirirler. Ortalama ekipler ise “biraz daha bakalım” diye diye yanlış aramaya devam eder. Bir aramayı 2. haftada değil, 2. günde düzeltmek gerekir.
GitHub’da aktif katkı yapan biriyle, daha önce şirketinize başvurmuş ama süreç dışı kalmış biri aynı mesajı almamalı. Çalışan referansı ile gelen adayın yaklaşımı da farklı olmalı. Adayın sizi neden ciddiye alacağını düşünmeden yazılan mesajlar, gelen kutusunda kaybolur gider.
İyi bir ilk mesaj genelde şunları içerir: neden bu kişiye ulaştığınız, rolde onu ilgilendirebilecek somut bir nokta, sürecin ne kadar hafif başlayacağı ve kısa bir aksiyon çağrısı. “Heyecan verici fırsat” gibi boş cümleler artık kimseyi etkilemiyor.
Tek mesaj atıp cevap beklemek sourcing değil. Özellikle pasif adaylar meşguldür. Mesajı görmez, görse bile sonra döneceğini düşünüp unutur. Profesyonel rollerde 10 ila 14 gün içinde 3 ya da 4 temas çoğu zaman iyi sonuç verir. Üst düzey rollerde daha uzun bir pencere ve daha kişisel dokunuş gerekir. Saatlik işlerde ise hız çok daha önemlidir, aynı gün dönüş almıyorsanız aday başka yere gider.
Basit bir takip akışı şöyle olabilir:
Recruiter’a sadece profil linki atmak iş çıkarmak değil, iş bırakmaktır. Düzgün bir handoff notunda kaynak bilgisi, rol uyumu özeti, bilinen maaş sinyali, adayın motivasyonu, taşınma veya vardiya kısıtları, varsa notice period bilgisi ve tüm iletişim geçmişi yer almalı.
Bu notlar yoksa recruiter her şeyi sıfırdan anlamaya çalışır. Aday da aynı bilgileri tekrar tekrar vermekten sıkılır. Sonuç, deneyim bozulur ve dönüşüm oranı düşer.
İyi sourcing biraz dedektiflik, biraz satış işidir. Kaliteyi gerçekten gösterdiğiniz yer de devir aşamasıdır.
Aşağıdaki örnekleri birebir kopyalamak yerine mantığını alın. Türkiye pazarında unvan farklılıkları çok yaygın. Örneğin “Yazılım Geliştirici”, “Software Developer”, “Backend Developer”, “Java Engineer” aynı kişiye işaret edebilir. Aynı durum satışta da var, “Bölge Satış Yöneticisi”, “Area Sales Manager”, “Saha Satış Müdürü” farklı şirketlerde benzer görevler için kullanılır.
İstanbul’da Java ve Spring deneyimi olan backend geliştirici aradığınızı düşünelim:
("software engineer" OR "backend developer" OR "java developer" OR "yazılım geliştirici") AND (Java AND Spring) AND (microservices OR Kubernetes) AND (İstanbul OR Istanbul) NOT (intern OR stajyer OR recruiter)
Burada dikkat edilmesi gereken üç şey var. Önce eşdeğer unvanları dahil edin. Sonra gerçekten kritik teknolojileri birlikte arayın. En sonda da stajyer, öğrenci, recruiter gibi gürültü yaratan sonuçları dışarı alın. Yazım hataları da bazen işe yarar. “Javascript” ve “Java script” hâlâ karşınıza çıkabilir.
LinkedIn Recruiter erişiminiz yoksa Google X-Ray ciddi iş görür:
site:linkedin.com/in ("account executive" OR "kurumsal satış uzmanı" OR "enterprise account executive") (SaaS OR yazılım) (İstanbul OR Ankara) -jobs -job -hiring
Aynı mantık başka sitelerde de uygulanır:
site:github.com ("machine learning engineer" OR "data scientist") Python TensorFlow Türkiye
Mühendislik rolleri için yalnızca unvana bakmak yetmez. Kod katkısı, depo aktivitesi, son commit tarihi, ekip içi çalışma izleri, issue yorumları ve kullandığı dil seti daha anlamlı sinyal verir. Gösterişli ama 18 aydır güncellenmeyen bir profil, mütevazı görünen ama son 3 ayda düzenli katkı yapan profilden daha zayıf olabilir.
Google üzerinden örnek bir arama mantığı:
site:github.com/ (Go OR Golang) (Kubernetes OR Docker) README Türkiye
GitHub incelemesinde şunlara bakın:
Genel platformlar geniş havuz verir ama zor bulunan rollerde niş topluluklar çoğu zaman daha iyi sonuç getirir. Örnekler:
site:behance.net "product designer" fintech Figmasite:dribbble.com "ux designer" mobile appsite:kaggle.com "data analyst" Python SQLsite:medium.com engineering manager distributed systemssite:stackoverflow.com/users Java Spring KafkaMühendislikte tek kanal yaklaşımı zayıf kalır. LinkedIn önemli ama tek başına yeterli değildir. GitHub, teknik Slack ve Discord toplulukları, mezun ağları, referanslar, Wellfound benzeri startup odaklı platformlar ve konferans konuşmacı listeleri değerli kaynaklardır. Özellikle senior profillerde teknik blog yazıları, meetup konuşmaları ve açık kaynak maintainers listeleri iyi sinyal verir.
Mesaj tarafında teknik bağlam şart. “Harika bir fırsat var” derseniz geçilir. “Günde 20 milyon event işleyen veri hattını yeniden tasarlıyoruz” ya da “ekip monolitten servis mimarisine geçiyor” gibi net bağlam verirseniz dikkat çekersiniz.
SDR, AE, bölge satış yöneticisi ya da kanal satış rollerinde LinkedIn işe yarar ama tek kaynak değildir. Rakip şirket ekip sayfaları, bayi ağları, sektör etkinlikleri, ticaret odası bağlantıları, referanslar ve şirket içi terfi geçmişleri önemli sinyaller taşır. Satışta başarı çoğu zaman profilde yazandan değil, kariyer hareketlerinden okunur. Terfi hızı, bölge büyümesi, tenure süresi ve ürün kategorisi burada kritiktir.
Satış adayına yazarken maaş, prim yapısı, territory kalitesi, satış desteği, ürünün pazardaki ivmesi ve deal cycle uzunluğu gibi somut detaylar vermek gerekir. Satış profesyonelleri yuvarlak ifadeleri hemen fark eder.
Ürün tasarımcıları, UX araştırmacıları ve product manager profillerinde portföy sinyali çok önemlidir. Behance, Dribbble, kişisel portföy siteleri, Medium yazıları, ürün lansman sayfaları ve topluluk konuşmaları güçlü kaynaklardır. Ürün yöneticilerinde yalnızca unvan değil, hangi problemi çözmüş, hangi ölçekte ürün geliştirmiş, ne tür metriklerle çalışmış bunlara bakılmalı.
Bu rollerde ilk temasta “sizi ürün tasarımcısı olarak görüyorum” gibi genel laflar yerine, portföydeki belirli bir çalışmaya ya da yürüttüğü ürün tipine atıf yapmak fark yaratır.
Sağlıkta sourcing rol bazlı çok değişir. Hemşire, ebe, tekniker, laboratuvar çalışanı gibi pozisyonlarda lokasyon, vardiya yapısı, lisans durumu, birim deneyimi ve kurum itibarı çoğu zaman çevrim içi profil güzelliğinden daha önemlidir. Devlet, özel hastane, tıp merkezi ve zincir kurum geçmişi farklı aday davranışları doğurur.
Burada işe yarayan kaynaklar arasında sağlık odaklı iş ilanı siteleri, mezun ağları, bölgesel referans çevreleri, uygun olduğu ölçüde lisans doğrulama sistemleri ve kurum içi referans programları bulunur. Hekim ve üst düzey sağlık yöneticilerinde ise dernekler, kongre programları ve profesyonel birlik listeleri çok daha değerlidir.
Mesajınız net olmalı. Vardiya düzeni, nöbet yapısı, ulaşım, ücret bandı, ek ödeme, servis, konaklama desteği ve hasta profili gibi bilgiler gizlenirse aday size güvenmez.
Depo, mağaza, çağrı merkezi, restoran, saha operasyonu ve benzeri rollerde estetikten çok hız sonuç getirir. Yerel iş grupları, bölgesel kariyer sayfaları, SMS, WhatsApp uyumlu başvuru akışı, referans primleri, QR kod kampanyaları ve lokasyon bazlı reklamlar genelde daha verimlidir.
Bu rollerde aday 24 saat içinde geri dönüş almazsa başka işe gider. Başvuru formu 10 dakikayı aşıyorsa dönüşüm düşer. Mümkünse 2 ila 4 soruluk hızlı ön kayıt, ardından telefon ya da mesaj ile doğrulama akışı kurun. Net vardiya, net ücret, net lokasyon yazın. Muğlaklık burada pahalıya patlar.
İlk mesajın amacı işi anlatmak değil, cevap almaktır. Kısa, ilgili ve inandırıcı olmalı. Uzun şirket tanıtımları, süslü sıfatlar ve herkes için aynı kalan paragraflar cevap oranını düşürür.
Güçlü bir mesajın iskeleti şöyle kurulabilir:
Örnek mühendislik mesajı:
Merhaba Ayşe, son dönemde Java ve Spring tabanlı yüksek trafikli sistemlerde çalıştığınızı gördüm. Özellikle ödeme altyapısı tarafındaki deneyiminiz dikkatimi çekti. Şu an İstanbul merkezli bir ekip için, monolit yapıdan servis mimarisine geçişte kritik rol oynayacak bir Senior Backend Engineer arıyoruz. Eğer sizin için uygunsa, önce 15 dakikalık kısa bir tanışma yapabiliriz.
Örnek satış mesajı:
Merhaba Emre, son iki rolünüzde kurumsal satış tarafında hem terfi hem de bölge genişlemesi görünüyor, o yüzden yazmak istedim. B2B SaaS alanında büyüyen bir yapıda, hazır pipeline ve güçlü sales enablement desteğiyle Enterprise AE rolü açıldı. Prim modeli ve territory yapısı net. Uygun olursanız detayları 10 dakikada paylaşabilirim.
Örnek sağlık mesajı:
Merhaba Elif Hanım, yoğun bakım ve erişkin hasta deneyiminizi gördüm. Anadolu Yakası’nda özel bir hastanede, gece vardiyası dengeli planlanan ve ek ödeme yapısı net olan bir pozisyon için ulaşıyorum. Lokasyon, ücret bandı ve vardiya detaylarını baştan paylaşabilirim. Kısa bir görüşme yapmak ister misiniz?
İyi sourcing yalnızca çok profil bulmak değildir. Doğru sinyalleri okuyabilmektir. CV ya da profil üzerinde parlayan her detay güçlü uyuma işaret etmez. Aynı şekilde sade görünen her profil de zayıf değildir.
Bakılması gereken temel sinyaller şunlar:
Özellikle Türkiye’de unvan şişmesi yaygın olabiliyor. “Manager” unvanı bazen tek kişilik uzman role denk geliyor. “Lead” unvanı bazen resmi ekip yönetimi olmadan kullanılıyor. Bu yüzden unvana değil, sorumluluğun içeriğine bakın.
Ölçmediğiniz işi geliştiremezsiniz. Ama yanlış metriği ölçerseniz ekip anlamsız sayılar peşinde koşar. Sadece gönderilen mesaj adedine bakmak hiçbir şey anlatmaz. Kaliteyi ve dönüşümü takip etmek gerekir.
Takip edilmesi gereken başlıca metrikler:
Örnek bir okuma yapalım. Diyelim bir ay içinde 120 kişiye ulaştınız. 42 kişi yanıt verdi, yanıt oranı yüzde 35. Bunların 18’i olumlu döndü, pozitif yanıt oranı yüzde 15. 10 kişi recruiter görüşmesine geçti, 4 kişi hiring manager aşamasına geldi, 1 kişi işe alındı. Bu tablo size şunu söyler, mesaj ve hedefleme fena değil ama süreç aşağı doğru giderken daralıyor. Belki handoff notları zayıf, belki hiring manager kalibrasyonu yanlış, belki de bütçe piyasa altında.
Kanal karşılaştırması da şart. LinkedIn’den gelen pozitif yanıt oranı yüzde 12 iken referanslarda yüzde 38 olabilir. GitHub’dan az aday gelir ama teknik doğruluk yüksek olabilir. Yüksek hacimli rollerde SMS dönüşü e-postadan iki kat fazla olabilir. Veriye bakmadan kanaatle yönetim yapılmaz.
Aday bulma tarafında tekrar tekrar karşıma çıkan hatalar var. Açık söyleyeyim, bunların çoğu önlenebilir.
Bu hatalar özellikle hızlı büyüyen şirketlerde daha sık görülür. Çünkü herkes acil kapatma baskısı altındadır. Ama acele etmek ile plansız ilerlemek aynı şey değildir. Hatta plansızlık, acil rolleri daha da uzatır.
Her şirketin büyük talent acquisition ekibi yok. Eğer 1 recruiter, 1 HRBP ve birkaç hiring manager ile ilerliyorsanız basit ama düzenli bir sistem kurmanız yeterli.
Şöyle bir haftalık ritim iş görür:
Buna ek olarak ortak kullanılan basit bir tablo ya da ATS not standardı belirleyin. Herkes aynı dilde not alsın. “İyi profil” gibi yoruma açık notlar yerine “5 yıl B2B SaaS deneyimi, son 2 yılda enterprise segmentte, ücret beklentisi bandın üst sınırına yakın, hibrit çalışma istiyor” gibi net kayıt girin.
Aday bulma işi sihir değil, sistem işidir. Doğru brief, doğru kanal, doğru arama, erken kalibrasyon, insani mesajlaşma ve temiz handoff bir araya geldiğinde sonuç üretir. Bu işte en büyük hata, şans beklemektir. Güçlü ekipler şansa bırakmaz, düzen kurar.
Eğer siz de sourcing sürecinizde sürekli aynı sorunları yaşıyorsanız, önce şunu sorun, gerçekten doğru kişileri mi arıyoruz, doğru yerde mi arıyoruz, onlara mantıklı bir nedenle mi ulaşıyoruz? Bu üç soruya net cevap veremiyorsanız, sorun aday piyasasında değil, süreçtedir. İyi haber şu, süreç düzeltilebilir.
Paylaş:
No comments yet. Be the first to share your thoughts!
20 dk. okuma
17 dk. okuma
17 dk. okuma